تاثیر به کار گیری بسترهای کمپوست بر رفاه و آسایش گاوهای شیری (بخش دوم: لنگش و ارزیابی های رفتاری)

در ادامه ی مطالعه ی حاضر به بررسی نتایج در مورد سلامت سُم و لنگش و رفتار دام در هر یک از سیستم های نگهداری دام در فری استال، بستر کمپوست شده (CBP) و بستر سازی به روش سنتی (BP) می پردازیم.

سلامت سم و لنگش

درصد گاو­ با سم­های بیش از حد رشد یافته در سیستم­های مختلف مشابه بود. گاو­های CBP به نسبت فری استال بیشتر تورم تاج سم را نشان دادند (p = ۰.۰۲۵). اگرچه ما نسبت مشابهی از گاو­های با لنگش متوسط در همه­ی سیستم­ها مشاهده کردیم، رخداد لنگش شدید در سیستم CBP و BP بیشتر بود (به ترتیب p = ۰.۰۲۹ و p = ۰.۰۳۳). برخی محققین محل نگهداری نامناسب و بستر سخت را با ریسک بیشتر آسیب و لنگش مرتبت دانسته­اند. گرچه Lobeck و همکاران رخداد کمتر لنگش در گاو های CBP به نسبت گاو­های فری استال با بستر ماسه را گزارش کردند، مطالعات دیگر نتوانستند تفاوتی در لنگش بین دو سیستم نشان دهند. اختلافات ممکن است تا حدی نتیجه فاکتور­های متعدد و ارتباط بین آن­ها و یا صرفا به علت تفاوت در سیستم­ها و شیوه­های مدیریتی باشد.

معیار­های ارزیابی رفتاری

خوابیدن و برخاستن

زمان مورد نیاز برای خوابیدن در CBP و فری استال به نسبت BP بیشتر بود (p = ۰.۰۲۰). در حالی که زمان مورد نیاز برای برخاستن در فری استال به نسبت CBP و BP بیشتر (p < 0.001) و در BP هم به نسبت CBP کوتاه­تر (p < 0.001) بود. با توجه به تحقیق Chaplin و Munksgaard تغییر وضعیت از حالت خوابیده به ایستاده می­تواند توسط فاکتور­های مختلفی از جمله فضای استراحت محدود به علت اشکالات طراحی و ابعاد نامناسب محدود شود.

زمان طولانی­تر خوابیدن  و برخاستن که در CBP ثبت شد، ممکن است به کیفیت کمپوست مربوط باشد. زیرا فشرده بودن آن تغییر وضعیت حیوان را مختل می­کند. ریختن کمپوست زمانی موثر است که بتوان دما و رطوبت ایده آل آن را تامین کرد.

گاو­های CBP به نسبت گاو­های BP (p = ۰.۰۳۳) و فری استال (p = ۰.۰۳۲) مدت زمان بیشتری بیشتر حین خوابیدن زانو می­زدند. افزایش زانو زدن در گاو­ها زمانی دیده می­شود که مانعی در حرکات طبیعی خوابیدن دیده شود.

تلاش­های قبل از خوابیدن و برخاستن را مشاهده شد. تعداد گاو­های بیشتری در فری استال به نسبت BP (p = ۰.۰۰۶) یک یا چند تلاش قبل از خوابیدن انجام دادند. گاو­های بیشتری در فری استال به نسبت BP (p < 0.001) و CBP (p < 0.001) تلاش برای برخاستن داشتند. طراحی نامناسب استال و همچنین بستر سخت ممکن است رفتار عادی حرکت حیوان را مختل کند. مثلاً حیوان برای خوابیدن و برخاستن بیشتر تلاش می کند. بستر سخت همچنین مقاومت گاو­ها در مقابل تغییر وضعیت را توجیه می­کند.

فاکتور­های دیگر مثلا حرکات ناقص و اشتباه و یا زانو زدن حین بلند شدن در بین سیستم­های مختلف مشابه بودند.

وضعیت دام در اصطبل

معیار های رفتاری مربوط با وضعیت حیوان در اصطبل نیز در این مطالعه بررسی شد. وقتی که درصد گاو­های خوابیده در منطقه­ی استراحت (نسبت به ایستاده یا در حال قدم زدن یا نشسته) را سنجیدیم مشاهده کردیم که گاو­های CBP و BP به نسبت فری استال بیشتر این کار را انجام می دهند (به ترتیب p = ۰.۰۱۲ و p = ۰.۰۰۱). همچنین برخی مطالعات ارتباط بین بستر بتنی و استال نامناسب با افزایش زمان ایستادن گاو­ها را نشان می­دهد.

در هر ۳ سیستم موقعیت سر بالا حین خوابیدن، از سر به سمت عقب و سر صاف به سمت کنار و سر روی زمین متداول­تر بود. اگرچه میزان این موقعیت سر در فری استال به نسبت CBP و BP کمتر بود (به ترتیب p = ۰.۰۱۶ و p = ۰.۰۰۳). برای تعیین وضع سر مورد ترجیح گاو اطلاعات کافی وجود ندارد، اما هر ۳ سیستم انواع حرکت سر طبیعی را برای حیوان ممکن می­کردند (سر به سمت عقب، سر بالا، سر صاف به سمت کنار و سر روی زمین). درمطالعات آمده است، نوع سیستم نگهداری ممکن است روی نوع موقعیت بدنی گاو بعد از خوابیدن اثر بگذارد، به خصوص در استال­هایی که برای حیوان راحت نیستند. موقعیت بدن دام در زمان خوابیدن باعث روز زمان خوابیدن دام اثر می گذارد و در صورتی که   حیوان نتواند برخی حالات بدن در زمان استراحت را داشته باشد، این مدت زمان کاهش می یابد.

  1. نتیجه­ گیری

در این مطالعه، گاو­های نگهداری شده در BP به طور کلی کثیف­تر از گاو­های CBP و سپس فری استال بودند. مضاف بر این گاو­های CBP و BP مدت زمان بیشتری را در حال خوابیدن در منطقه استراحت سپری می­کردند و به نسبت گاو­های فری استال مشکلات پوستی متوسط و شدید کمتری داشتند. اما گاو­های BP به نسبت CBP و فری استال سریع­تر می خوابیدند و بر­می­خاستند. یافته­ها نشان می­دهد که گاو­های نگهداری شده در CBP و BP کثیف­تر بودند ولی مشکلات پوستی کمتری داشتند و به نسبت گاو­های فری استال زمان بیشتری را صرف استراحت می­کردند. فاکتور­های دیگر از جمله اقدامات مدیریتی و طراحی صحیح اصطبل نیز باید حین مقایسه سیستم­های نگهداری از نظر رفاه حیوان در نظر گرفته شود.

منبع:

Fernández A, Mainau E, Manteca X, Siurana A, Castillejos L. Impacts of Compost Bedded Pack Barns on the Welfare and Comfort of Dairy Cows. Animals (Basel). 2020 Mar 4;10(3):431. doi: 10.3390/ani10030431. PMID: 32143352; PMCID: PMC7142598.

, , , , ,