نحوه ی ضدعفونی کردن دستگاه شیردوشی (۱)

تمیز کردن به روش دستی[۱]

این روش برای دستگاه های سطلی شیردوشی و خرچنگی ها[۲] و همچنین تجهیزات جانبی (مانند منبع جمع آوری شیر[۳]، صافی و دستگاه های خنک کننده)  که  هنگامی که شیر در دستگاه کره گیری قرار می گیرد استفاده می شوند، مناسب است. تمیز کردن دستی ممکن است برای مخازن کوچک تر نیز، استفاده شود. تمیز کردن روزانه شامل سه مرحله می شود: شستشو با آب سرد یا ولرم (۳۸ درجه سانتیگراد)، شستشوی گرم با مواد شوینده و شستشوی نهایی با آب تمیز.

شستشوی با آب سرد یا ولرم باقی مانده های شیر را از بین می برد. در صورت عدم انجام این مرحله، در مرحله بعد تا حدی ماده ضدعفونی کننده غیر فعال می شود. آب ولرم به ویژه برای شستشوی خرچنگی ها مفید است، زیرا از آب سرد در حذف چربی و باقی مانده های شیر موثرتر است. پس از شیردوشی، قسمت بیرونی واحد شیردوشی تمیز می شود. هر واحد می بایست از طریق اتصال لوله خلا به شیر خلا و رساندن آب تمیز به فنجان سرپستانک[۴] تمیز شود. اگر خرچنگی ها بلافاصله تمیز نشوند، می بایست در آب غوطه ور شوند. مرحله بعد یعنی، شستشوی گرم با مواد شوینده و ضدعفونی کننده، مهم ترین بخش در بین این سه مرحله است.

شیر رسوب کرده می تواند از باکتری ها در مقابل مواد ضد عفونی، محافظت کند. در هنگام ضدعفونی دستگاه شیردوشی باید توجه داشت که در داخل خرچنگی ها هوا نباشد. مقدار ۴۵ لیتر از محلول دترجنت_ضدعفونی کننده برای سه واحد شیردوشی و تجهیزات جانبی آن کافی است. خرچنگی ها باید اول به مدت ۲ دقیقه در داخل محلول غوطه ور شوند. فنجان های هر سرپستانک, تیوب ها و خرچنگی[۵] باید اسکراب شده و خرچنگی ها دوباره بسته و آبکشی شوند. برای آبکشی با آب تمیز, افزودن ۵۰ ppm هیپوکلریت به طور محسوسی نتیجه را بهبود می دهد. خرچنگی ها باید آبکشی شده و روی زهکشی آویزان شود. در مواردی که در سطح تماس, شیر ته نشین وجود دارد یا میزان باکتری زیاد است, مراحل بیشتری لازم است که در ادامه توضیح داده می شود.

رسوب زدایی با اسید

اسیدفسفریک[۶] برای برداشت سنگ شیرها (رسوب شیر) استفاده می شود. بعد از شست و شو, اجزای فلزی واحد شیر دوشی باید جدا شده و بر اساس دستورالعمل کارخانه ی سازنده، در محلول رسوب زدا قرار گیرد. تمام قسمتها باید با محلول دترجنت_ضدعفونی کننده برس و در آخر آبکشی شود.

شست و شو با آب گرم [۷]

اگر محلول دترجنت_ضدعفونی کننده در دسترس نباشد, شست و شو با آب گرم  ضروری است.تقریبا ۹لیتر آب ۳۸ درجه باید از داخل خرچنگی ها بگذرد. یک آبگرمکن خانگی می تواند منبع مناسبی برای آب داغ باشد. در انتهای کار باید تجهیزات در هوای آزاد خشک شوند.

نگهداری خرچنگی ها در شرایط مرطوب

خرچنگی ها باید به صورتی آویزان شوند که در بین شیردوشی ها با محلول دترجنت_ضد عفونی کننده کاملا پرشده و ضدعفونی شوند.

در مواردی که شیر به دلیل بار میکروبی بالا رد می شود، توجه فوری به مسائل زیر ضروری است:

  • قسمتهای لاستیکی پاره شده یا قدیمی و تجهیزات پلاستیکی و فلزی زنگ زده که خوردگی یا درزهای باز دارند، باید عوض شوند.
  • اجزای فلزی باید رسوب زدایی شوند و قسمتهای لاستیکی باید در محلول دترجنت_ضدعفونی کننده ی داغ غوطه ور شوند.
  • شستشوی روزانه و روشهای ضد عفونی باید بررسی شده و مشکلات احتمالی برطرف شوند.

[۱] Manual cleaning

[۲] Clusters

[۳] Receiving pans

[۴] Teat cup

[۵] Claws

[۶] Phosphoric acid

[۷] Heat treatment

منبع: سند Rev. sci. tech. Off. int. Epiz., 1995,14 (1), 207-224) منتشر شده در OIE (سازمان بین المللی کنترل بیماری های واگیردامی)